item1a
Welkomitem1a

Projecten

Pax Romana 163 A.D.

Pax Romana 163 A.D. is de werktitel van het eerste project van de stichting Tijdvensters. Het belangrijkste onderdeel van dit project is een televisie-documentaire op BBC-niveau. Pax Romana 163 A.D. bevindt zich in het stadium van fondsenwerving.

PaxRomamatrailer
"Video-trailer" documentaire Pax Romana 163 A.D.

De Nederlandse televisie heeft de afgelopen decennia op verschillende momenten aandacht besteed aan ons Romeinse verleden. Ingewijden zijn het erover eens dat vrijwel al deze producties blijven steken in goede bedoelingen. Wel zijn er geslaagde buitenlandse voorbeelden aan te wijzen. Opvallend genoeg blijft Nederland daarin onvermeld, als de Europese context aan de orde komt. Neem als voorbeeld een recente documentaire van onze Oosterburen. Daarin verhuist de camera direct van Duits grondgebied naar Hadrian’s Wall in Schotland. Het Project Pax Romana 163 A.D. wil verandering brengen in deze onbevredigende situatie.

Onderwerp van Pax Romana 163 A.D. is het noordelijk deel van het Romeinse Rijk in het jaar 163 na Christus. Dit jaar valt in de regeerperioden van Keizer Marcus Aurelius. Europa beleeft de langste periode van vrede ooit, met militaire macht afgedwongen. Welvaart en culturele bloei bereiken een hoogtepunt. De Rijn is niet alleen de noordgrens van het Romeinse Rijk, maar ook een levendige transportader. Schepen varen af en aan. Zij vervoeren manschappen, voedsel en bouwmaterialen. De Woerden 7 krijgt de opdracht om tufsteen te halen uit de Duitse Eiffel. Het schip vormt de verbindende schakel in de levens van negen personages. Het project Pax Romana 163 A.D. onderzoekt de achtergronden van deze fictieve maar exemplarische bewoners van de Lage Landen. Door de boot en de daarmee verbonden personen tot het middelpunt te maken van een documentaire en publieksevenementen, komt een unieke periode uit de Westeuropese geschiedenis – de Pax Romana – tot leven.
Pax Romana 163 AD kijkt naar de situatie aan weerszijden van de limes en naar de Rijn als Europese hoofdverkeersader. Daarnaast richt de blik zich op Hadrian´s Wall en de Antonine Wall in het noorden van Groot-Brittannië, waar Bataafse soldaten gelegerd waren.

MarcusAureliusIllustratie, beeld: Marcus Aurelius, Hadrian’s Wall

 

Eén tijdvenster

De beperking tot één tijdvenster schept maximale ruimte om een beeld te geven van het leven en de maatschappelijke status quo op dat moment. Deze ‘synchrone’ benadering breekt met een traditie. Populaire boeken en educatieve series gewijd aan de Romeinse tijd, geven vrijwel zonder uitzondering een ‘diachroon’ overzicht. Ze beginnen met Caesars veroveringen en eindigen met het uiteenvallen van het Romeinse Rijk. Een dergelijke benadering blijft noodgedwongen aan de oppervlakte steken. Pax Romana 163 A.D. biedt een diepgaande, wetenschappelijk verantwoorde reconstructie en zoomt in op het dagelijks leven van mensen uit verschillende lagen van de bevolking.

Het project geeft invulling aan de Canon van de Nederlandse geschiedenis, die in september 2009 wordt ingevoerd op het basisonderwijs en het voortgezet onderwijs. In deze canon is het onderwerp De Romeinse Limes opgenomen, verwijzend naar de Rijn als noordgrens (en aanvoerlijn) van het omvangrijke Romeinse Rijk.

 

Woerden 7

Als vehikel voor de reis naar het verleden is gekozen voor een vrachtschip dat in 2003 aan het licht kwam: de Woerden 7. Vrachtschepen van dit type werden gebruikt om bouwmaterialen te vervoeren, onder andere natuursteen uit de Duitse Eifel. Het eikenhout voor de Woerden 7 – zo blijkt uit archeologisch onderzoek – is gekapt in de winter van 162/163 na Christus. Het is aannemelijk dat het schip in 163 na Christus in de vaart kwam. Een deel van het hout blijkt afkomstig van Nederlands grondgebied. Dit vormt één van de schaarse aanwijzingen voor scheepsbouw in onze contreien. De Woerden 7 heeft de wetenschap nieuwe gezichtspunten opgeleverd en zorgt nog steeds voor een levendige discussie onder historici en archeologen.

De Woerden 7 is opgegraven door Hazenberg Archeologie in Leiden. Directeur Tom Hazenberg is bereid om een inhoudelijke bijdrage te leveren aan het project Pax Romana 163 A.D. Hazenberg: “Dit is de documentaire waar de Nederlandse archeologie al dertig jaar op wacht. Een productie van internationale allure. Het is toch te gek voor woorden dat bestaande documentaires over de Romeinse tijd beginnen in Duitsland en vervolgens inzoomen op Engeland, alsof er bij ons niets gebeurd is. Daar gaan we met dit project tegenwicht aan bieden!”

Woerden7Het aangetroffen schip en een gedetailleerde tekening

Opzet van het project Pax Romana 163 A.D.
Deelprojecten van het project zijn:

  • Een in Nederland, Duitsland en Groot-Brittannië uit te zenden documentaire, ook verkrijgbaar op DVD;
  • modules voor het Nederlandse basisonderwijs en voortgezet onderwijs, gebruik makend van internet;
  • reconstructie van de Woerden 7, schaal 1:1;
  • varen met de gereconstrueerde Woerden 7;
  • sponsor- en publieksevenementen.

Naast deze deelprojecten zijn een reeks van ‘aanhaakprojecten’ denkbaar, waarbij het voortouw bij andere organisaties ligt, zoals musea.

 

Comité van Aanbeveling

Het project Pax Romana 163 A.D. krijgt bijval van wetenschappers, docenten en bestuurders. In het Comité van Aanbeveling hebben zitting:

  • Marcel Hulspas, wetenschapsjournalist
  • Hans Schmidt, burgemeester van Woerden;
  • Wim Weijland, directeur van het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden;
  • Willem Willems, hoogleraar archeologie Universiteit Leiden.

 

Meer weten?

Bent u geïnteresseerd geraakt in het project? Wij zijn graag bereid om een toelichting te geven. Er is zelfs al een trailer beschikbaar. Stuur een mailtje naar: info@tijdvensters.nl

De stichting Tijdvensters beoogt archeologisch

Wat anderen van

"Pax Romana verdient het dubbel en dwars om realiteit te worden. In deze tijd waarin Nederland letterlijk en figuurlijk driftig wordt omgewoeld en op de schop gaat,  is er grote behoefte aan een dieper besef van de oorsprong van ons land en onze cultuur. De Romeinen hebben daar als geen ander aan bijgedragen."

Marcel Hulspas,
wetenschapsjournalist

 

“Het project Pax Romana 163 A.D. voorziet in een grote behoefte. Leraren hebben in hun klas een smartboard hangen, ze hebben toegang tot internet, maar er is een tekort aan eigentijdse lesmodules. Dat geldt zeker voor het geschiedenisonderwijs. De Canon van Nederland was stap één. Stap twee is leraren de beschikking geven over eigentijds lesmateriaal, dat maximaal gebruik maakt van de modernste techniek, zoals met dit project gebeurt.  Daarom ben ik er zo enthousiast over.” 

Pieter van Keulen,
College van Bestuur Kind en Onderwijs Rotterdam